Wikipedia, “Özgür Ansiklopedi!”

Wikipedia, kullanıcıları tarafından ortaklaşa olarak birçok dilde hazırlanan, özgür, bağımsız, ücretsiz bir internet ansiklopedisi olarak ön plana çıkıyor. Sürekli ilave ve değişiklikler yapılma imkanı olduğu için de sonu hiç gelmeyecek bir kaynak. En azından şimdilik öyle görünüyor.İngilizce Wikipedia Genel Görünüm

Kurucularından Jimmy Wales Wikipedia’yi, “Dünya üzerindeki her insana kendi dillerinde, en üst kalitede bedava bir ansiklopedi yaratma ve dağıtma emeği” olarak tanımlıyor.

Şu an İngilizce Wikipedia sayfalarında yaklaşık 2,2 milyon madde, Almanca Wikipedia’de 674 bin civarında madde ve Türkçe Wikipedia olan Vikipedi’de 101.107 madde bulunuyor. 250 dilde oluşturulan Wikipedia’nin 24 tanesinde 50.000′den fazla madde var. Wikipedia zamanla dünyanın en popüler web sitelerinden biri haline geldi ve Alexa’ya göre dünyanın en fazla ziyaret edilen 9′uncu web sitesi konumunda.More…

Tüm bu olumlu istatistiklere rağmen, Wikipedia’nin güvenilebilirliği ve doğruluğu üzerine tartışmalar mevcut ve site yoğun olarak vandalizme maruz kalmakta. Burada adı geçen vandalizm, Wikipedia moderatörlerinin çoğunlukla kullandığı bir terim ve sayfalardaki bilgilerin olur olmaz silinmesi ve yerlerine anlamsız yazılar yazılması veya resimler konulması olarak tanımlanabilir. Verilen bilgiler bazen onaylanmamış ve sorgulanabilir olabilir, kaynakları da eksik olabilir. Ancak 2005′te yapılan bir araştırmada, İngilizce Wikipedia’daki “doğal bilgiler üzerine” girdilerin doğruluğu Britannica Ansiklopedisi ile aynı seviyede bulunmuştur. Tabi bu araştırmanın ciddiyeti de halen eleştirilmekte.

Wikipedia, gönüllülerin ortaklaşa çabası doğrultusunda ve hemen hemen herkesin web sitesine ulaşıp değiştirmesiyle yazılıyor. Wikipedia’ye bilgi girişi yapabilmek için üye olmak zorunluluğu yok. Ancak üye olmanın, yapılan değişikliklerin kaydını tutabilmek gibi avantajları mevcut. Yine de üye olma zorunluluğun olması ve üye olunmadan site içeriğinin değiştiriliyor olması bence büyük bir dezavantaj. Bu dezavantaj da vandalizme ön ayak oluyor. Wikipedia, “wiki” isimli bir program kullanmakta. Bu program, ziyaretçilerin içerik ekleme, değiştirme ve çıkarma işlemlerini gerçekleştirmelerini sağlıyor. Bu katılımlar bir kullanıcı hesabı sahibi olmadan da yapılabilmekte.

Tüm Wikipedialerin şu an 253 dil versiyonu, 204 aktif dil versiyonu (100′den fazla maddesi bulunan) mevcuttur. Wikipedialerin toplamda 8,5 milyona yakın maddesi vardır.

Wikipedia 2004 Mayıs’ında iki büyük ödüle layık görülmüş. İlki, dijital topluluk kategorisinde “Golden Nica” ödülüne, Prix Ars Electronica tarafından layık bulunmuş, ve €10,000 kazanmış. Bu ödül PAE Cyberarts Festivali’nde Avusturya’da verilmiştir. İkincisi ise Webby award’daki topluluk kategorsinde olmuş ve Eylül 2004′de Japonca Wikipedia Web Yaratım ödülünü Japon Reklamcıları Topluluğu’ndan kazanmış.

Wikipedia ayrıca; BBC News, The Washington Post, The Economist, Newsweek, Los Angeles Times, Science, The Guardian, Chicago Sun-Times, The Times (Londra), Toronto Star, Globe and Mail, The Financial Times, Time Magazine, Irish Times, Reader’s Digest ve The Daily Telegraph tarafından kaynakça olarak gösterilmiş ve bahsedilmiş durumda. Time dergisi ayrıca 2006 yılında Jimmy Wales’i Dünya’nın en etkili 100 kişisinden biri seçmiş.

2006 yılında, Almanca Wikipedia Multiscope araştırmasına göre Google ve Gmail’den sonra 3′üncü en iyi Almanca web sitesi seçilmiş. 2006 yılında Rusça Wikipedi, İnternet’te Rusya diline yaptığı katkısıyla Runeta Ödülüne layık görülmüş ve 2007 yılında Türkçe Wikipedia, Altın Örümcek Web Ödülleri’nde “En iyi içerik” ödülünü kazanmış.

Wikipedia hakkındaki eleştiriler kanımca hız kesmeden devam edecek. İnternet kullanıcılarının büyük bir çoğunluğu, Wikipedia’nın referans kaynak olarak gösterilemeyeceği konusunda hem fikir. Bu konuda, özellikle benzer bir platform olan ekşi sözlükte oldukça fazla tartışma mevcut. Ama tüm olumsuzluklara rağmen, Wikipedia halen internetteki en önemli bilgi kaynaklarından bir tanesi ve ciddi ve bilinçli kullanıcılar sayesinde hızla büyümeyi sürdürecek.